Daniel 2

نکات کلی دانیال ۲

ساختار و قالب‌بندی

برخی از ترجمه‌ها آیات منظوم را در سمت چپ و با فاصله بیشتری از مابقی متن قرار می‌دهند تا خواندن آنها آسان‌تر شود. ترجمه ULB این کار را با آیات منظوم در ۲: ۲۰- ۲۳ انجام می‌دهد.

مفاهیم خاص در این باب
خوابِ پادشاه

دانیال خواب پادشاه و تعبیر خواب را به او گفت. در شرق باستان، باور داشتند که تنها افرادی که با خدایان در ارتباط بودند، می‌توانستند خواب را تعبیر کنند.

(See: /WA-Catalog/en_tw?section=kt#falsegod)

دانیال چگونه خواب را می‌دانست

دانیال به خاطر این که خداوند[یهوه] خواب و معنیِ ‌آن را در جواب به دعاهای آن چهار مرد داده بود، تکریم نمود.


Daniel 2:1

در سال دوم

«در دومین سال»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-ordinal)

خوابی دید

«نَبوْكَدْنَصَّر خوابی دید»

روحش [ذهنش] مضطرب شد

اینجا «روح [ذهن]» به افکارش اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «افکارش او را مضطرب کرده بود»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

و خواب از وی دور شد [نمی‌توانست بخوابد]

افکار مضطربِ او مانع از خوابیدن او می‌شد. ترجمه جایگزین: «طوری که نمی‌توانست بخوابد»

Daniel 2:2

پس پادشاه جادوگران را فراخواند

«پس پادشاه جادوگران را احضار کرد»

[مردگان]

«کسانیکه مرده‌اند»

[در ترجمه فارسی نیامده است]

ایشان آمده

«آنها به قصر آمدند»

به حضورِ ... ایستادند

«جلویِ ... ایستادند»

Daniel 2:3

روحم [ذهنم] ... مضطرب است

اینجا «روح [ذهن]» به خودِ پادشاه اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «من مضطربم»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-synecdoche)

مضطرب

«آشفته»

Daniel 2:4

اَرامی

این زبانی است که مردم بابل صحبت می‌کردند.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)

پادشاه، تا به ابد زنده بماند!

مردم احتمالاً این را می‌گفتند تا نشان دهند که به او وفادارند. نرجمه جایگزین: «پادشاه، امیدواریم که تا ابد زنده بمانی!»

برای بندگانت

آن مردان خود را بندگان [خادمین] پادشاه می‌نامیدند، تا احترام خود را به او نشان دهند.

خواهیم گفت [آشکار خواهیم کرد]

اینجا کلمه «ما» به افرادی که پادشاه با آنها صحبت می‌کند، اشاره دارد و شامل پادشاه نمی‌شود.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-exclusive)

Daniel 2:5

فرمان ... صادر شد

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «قبلاً تصمیم گرفته‌ام که درباره این موضوع چه کاری انجام شود»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

پاره پاره خواهید شد و خانه‌های شما را مزبله خواهم ساخت

این را به حالت معلوم می‌توان بیان کرد. ترجمه جایگزین: «به سربازانم دستور خواهم داد، بدن‌هایتان را پاره کنند و خانه‌هایتان را زباله‌دان کنند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:6

بخشش‌ها از ...حضور من خواهید یافت

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «هدایا به شما خواهم داد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:7

پادشاه به ما [بندگان خود را] اطلاع دهد

اشخاص حکیم، پادشاه را به نشانه احترام سوم شخص خطاب می‌کردند.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-123person)

Daniel 2:8

چون می‌بینید که فرمان از من صادر شده است

به نحوی از تصمیمی که تغییر نخواهد کرد سخن گفته شده که گویی چیزی ثابت است. ترجمه جایگزین: «می‌بینید که من تصمیم خود را در این باره تغییر نخواهم داد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)

Daniel 2:9

برای شما فقط یک حکم است

«برای شما فقط یک مجازات است»

سخنان دروغ و باطل

این دو کلمه تقریباً معنی یکسانی دارند و تأکید می‌کنند اینها «دروغ‌هایی هستند که فریب می‌دهند.»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-doublet)

Daniel 2:10

[عظیم و قدرتمند]

این دو کلمه اساساً معانی مشابهی دارند و بر عظمت قدرت پادشاه تأکید می‌کنند. ترجمه جایگزین: «قدرتمندترین» [در ترجمه فارسی نیامده است]

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-doublet)

Daniel 2:11

احدی غیر از خدایان ... نمی‌تواند آن را برای پادشاه بیان نماید

این جمله برای تأکید به حالت منفی بیان شده است. می‌توان آن را به حالت مثبت بیان کرد. ترجمه جایگزین: «فقط خدایان می‌توانند آن را به پادشاه بگویند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-litotes)

Daniel 2:12

خشم ... و به شدت غضبناک

این کلمات اساساً معانی مشابهی دارند و بر شدت عصبانیت او تأکید می‌کنند. ترجمه  جایگزین: «به‌طور باور نکردنی خشمگین»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-doublet)

جمیع حکیمان بابل

«همه مردان در بابل»

Daniel 2:13

پس فرمان صادر شد

به نحوی از فرمان سخن گفته شده که گویی زنده است و قادر است خودش صادر شود. ترجمه جایگزین: «پس پادشاه حکم را صادر کرد» یا «پس پادشاه فرمان داد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-personification)

به صدد کشتن حکیمان برآمدند

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «سربازان به دنبال آن بودند که همه کسانی را که با حکمتشان شناخته شده بودند، بکشند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

تا ایشان را به قتل برسانند

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «تا آنها را بکشند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:14

حکمت و عقل [احتیاط و صلاحدید]

این دو کلمه اساساً معانی مشابهی دارند و بر عظمت حکمتِ او تأکید می‌کنند. ترجمه جایگزین: «احتیاط و داوری دقیق»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-doublet)

اَرِیوک

این نام یکی از فرماندهان پادشاه است.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)

جلادان[محافظ]

گروهی از افرادی که کارشان محافظت از پادشاه است.

[در ترجمه متفاوت است]

برای کشتن حکیمان بیرون رفت

«کسی که پادشاه برای کشتن، فرستاده بود»

Daniel 2:15

اطلاعات کلی:

این صفحه تعمداً خالی است.

Daniel 2:16

دانیال داخل شده

احتمالاً دانیال به قصر رفت. ترجمه جایگزین: «دانیال به قصر رفت» یا «دانیال رفت که با پادشاه صحبت کند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit)

از پادشاه درخواست نمود که مهلت به وی داده شود

«از پادشاه زمانی خواست تا او را ملاقات کند» [ در ترجمه فارسی متفاوت است]

Daniel 2:17

خانه خود

این به خانۀ دانیال اشاره می‌کند.

از این امر [از آنچه رخ داده بود]

«درباره حکم پادشاه»

Daniel 2:18

از ایشان خواست ...  رحمت را بطلبند

«از ایشان خواست برای رحمت دعا کنند»

مبادا که او [دانیال] و آنها [رفقایش با سایر حکیمان] کشته شوند

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «مبادا که پادشاه ایشان را بکشد» یا «مبادا که محافظ پادشاه، ایشان را بکشد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:19

آن راز ... در رؤیای شب کشف شد

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «آن شب خدا آن راز را آشکار کرد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

راز

به خواب پادشاه و معنی آن اشاره می‌کند.

Daniel 2:20

اسم خدا متبارک باد

اینجا «اسم» به خدا اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «خدا متبارک باد»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

Daniel 2:21

اطلاعات کلی:

این آیات نیز قسمتی از دعای دانیال هستند.

پادشاهان را معزول می‌نماید

«اقتدار پادشاه را برای سلطنت کردن از بین می‌برد»

پادشاه را [بر تختش] نصب می‌کند

اینجا بر «تخت» بودن به سلطنت بر کشوری [قلمرویی] اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «پادشاهان جدید بر قلمروشان سلطنت می‌کنند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

Daniel 2:22

نور نزد وی ساکن است

«نور از جایی که خدا هست وارد می‌شود»

Daniel 2:23

اطلاعات کلی:

این آیه نیز قسمتی از دعای دانیال است. او خدا را به عنوان سوم شخص مورد خطاب قرار نمی‌دهد و به حالتی شخصی‌تر به عنوان دوم شخص تغییر می‌دهد.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-123person)

آن‌چه را که از تو درخواست کرده‌ایم، به من اعلام نمودی

«آن‌چه دوستانم و من از تو درخواست‌ کرده‌ایم که به ما بگویی را بازگو کن»

ما را از مقصود پادشاه اطلاع دادی

«آن‌چه را که پادشاه می‌خواهد بداند، به ما بگو»

Daniel 2:24

اَرِیوک

این نام فرماندۀ پادشاه است. به ترجمه این نام در کتاب دانیال ۲: ۱۴ نگاه کنید.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)

حکما [هرکسی که حکیم بود]

«حکیمان»

Daniel 2:25

نکات کلی:

این صفحه تعمداً خالی است.

Daniel 2:26

بَلْطَشَصَّر

این نامی بود که بابِلیان به دانیال داده بودند. به نحوه ترجمه این نام در کتاب دانیال ۱: ۷ نگاه کنید.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)

Daniel 2:27

رازی را که پادشاه می‌طلبد ... نه منجمان

این را به حالت معلوم می‌توان بیان کرد. ترجمه جایگزین: «حکیمان، آنانی که ادعا می‌کنند با مردگان صحبت می‌کنند [جادوگران]، مجوسیان، و منجمان نمی‌توانند رازی را که پادشاه می‌طلبد آشکار کنند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

رازی را که پادشاه می‌طلبد

این به خواب پادشاه اشاره می‌کند.

Daniel 2:28

اطلاعات کلی:

این صفحه تعمداً خالی است.

Daniel 2:29

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت با پادشاه ادامه می‌دهد.

کاشف‌الاسرار [کسی که راز را بر تو آشکار می‌کند]

این عبارت به خدا اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «خدا، که رازها را فاش می‌کند» یا «خدا، کسی که اسرار را می‌داند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit)

Daniel 2:30

این راز بر من ... مکشوف نشده است

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «خدا این راز را بر من مکشوف نکرده است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

این راز بر من ... مکشوف شده است تا تو ...

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «او این راز را بر من مکشوف کرد تا تو ...»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

فکرهای خاطر خود را بدانی

در این عبارت از واژه «تو» استفاده شده است که به ذهن شخص اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «فکرهای عمیق در ذهنت را بدانی»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-synecdoche)

Daniel 2:31

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

Daniel 2:32

از طلای خالص ساخته شده بود

«از طلای خالص بود» یا «طلای خالص بود»

Daniel 2:33

قسمتی از آهن و قسمتی از گِل ساخته شده بود

«قسمتی از آهن و قسمتی از گِل بود» یا «قسمتی آهنی و قسمتی گِلی بود»

Daniel 2:34

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

سنگی بدون دست‌ها جدا شده و ...

اگر به دو جمله تقسیم شده باشد این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «شخصی سنگی را از کوهی جدا می‌کند، اما این انسان نیست که آن را جدا می‌کند. سنگ ...»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:35

مثل کاهِ خرمن تابستانی گردیده

این عبارت قسمت‌هایی از مجسمه که خرد شده بود و چیزهای سبکی که به وسیله باد می‌توانند حرکت می‌کنند را باهم مقایسه می‌کند. ترجمه جایگزین: «مثل قسمت‌های خشک چمن که در باد حرکت می‌کنند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-simile)

جایی به جهت آنها یافت نشد

این را می‌توان به حالت مثبت بیان کرد. ترجمه جایگزین: «کاملاً از بین رفته بودند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-litotes)

تمامی جهان را پر ساخت

«در تمامی زمین پخش شد»

Daniel 2:36

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

برای پادشاه بیان خواهیم نمود

اینجا «ما» فقط به دانیال اشاره می‌کند. احتمالاً برای فروتنی از ضمیر جمع استفاده کرده تا به خاطر دانستن معنی خوابی که خدا بر او آشکار کرده بود، اعتبار را به خودش ندهد.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-pronouns)

Daniel 2:37

پادشاه پادشاهان

«مقتدرترین پادشاه» یا «پادشاهی که بر پادشاهان دیگر سلطنت می‌کند»

اقتدار و قوت

این دو کلمه اساساً معانی مشابهی دارند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-doublet)

Daniel 2:38

[موقعیت را] به دست تو تسلیم نموده

اینجا «دست» به نظارت کردن اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «او به تو کنترل بر ....را سپرده است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

هر جایی که بنی‌آدم سکونت دارد

جا [موقعیت] به افرادی که در آنجا زندگی می‌کنند اشاره دارد. ترجمه جایگزین: «مردم سرزمین»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

حیوانات صحرا را به دست تو تسلیم نموده

اینجا «دست» به نظارت کردن اشاره می‌کند. ترجمه جایگزین: «نظارت بر حیوانات صحرا و مرغان هوا به تو سپرده است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)

مرغان هوا

اینجا «هوا» به معنی «آسمان» استفاده شده است.

سرِ طلا تو هستی

در خواب پادشاه سرِ مجسمه نشان‌دهنده پادشاه است. ترجمه جایگزین: «سرِ طلایی مظهر توست» یا «سرِ طلایی نمادی [سمبلی] از تو و قدرت تو است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-symlanguage)

Daniel 2:39

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

سلطنتی دیگر خواهد بخواست

در خواب پادشاه، سلطنتِ او از طلا است بنابراین سلطنت پست‌تر از نقره خواهد بود. ترجمه جایگزین: «سلطنتی دیگر، که از نقره است، برخواهد خواست» یا «سلطنت دیگری، که با مجسمۀ نقره‌ای نشان‌داده شده است، برخواهد خواست»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit and /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-symlanguage)

سلطنت سومی از برنج

این زبان سمبلیک [نمادین] است که مجسمه برنجی نشان‌دهنده سلطنت آینده می‌باشد. ترجمه جایگزین: «پس سلطنتی دیگر، که نشان‌دهندۀ مجسمۀ برنجی است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-symlanguage and /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit)

سلطنت سومی

«سلطنت سوم»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-ordinal)

Daniel 2:40

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

سلطنت چهارم ... خواهد بود

«سلطنت چهارم ... خواهد بود»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-ordinal)

مثل آهن قوی

اینجا به نحوی از سلطنت چهارم سخن گفته شده که گویی مانند آهن محکم است.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-simile)

[آهن] آن همه چیز را خُرد و نرم می‌سازد

این زبان نمادین [سمبلیک] است یعنی سلطنت چهارم، سلطنت‌های دیگر را شکست خواهد داد و جایگزین آنها خواهد شد.

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-symlanguage)

همه چیز

«پادشاهی‌های پیشین»

Daniel 2:41

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن درباره پادشاه ادامه می‌دهد.

چنان که ... دیدی

نبوکدنصر دید که قسمتی از پاها از گِل و قسمتی از آهن تشکیل شده‌اند. او روند [مراحل] درست شدن پاها را نمی‌دید.

قدری از گِل کوزه‌گر و قدری از آهن بود

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «ترکیبی از گِل کوزه‌گر و آهن بودند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:42

اطلاعات کلی:

این صفحه تعمداً خالی است.

Daniel 2:43

آنها با هم ممزوج نمی‌شود

«آنها پیوسته [متحد] نخواهند شد»

Daniel 2:44

اطلاعات کلی:

دانیال به صحبت کردن با پادشاه ادامه می‌دهد.

در ایام این پادشاهان

اینجا «این پادشاهان» به احکام سلطنتی که نمادی از قسمت‌های مختلف مجسمه است، اشاره می‌کند.

که تا ابدالآباد زایل نشود، به قومی دیگر منتقل نخواهد شد

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «هرگز کسی آن را نابود نخواهد کرد، و قومی دیگر آن را مغلوب نخواهد ساخت»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:45

سنگی را دیدی که بدون دست‌ها از کوه جدا شده

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «کسی سنگی را از کوه جدا می‌کند، اما انسان این کار را انجام نداده است»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

یقین

قابل اعتماد و درست

Daniel 2:46

به روی خود درافتاده

این نمادِ عملی است که نشان می‌دهد پادشاه به دانیال احترام گذاشته است. ترجمه جایگزین: «با صورتش به روی زمین دراز کشید»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-symaction)

هدایا و عطریات برای او بگذرانند

این را می‌توان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «خادمینش، هدایا و عطریات به دانیال پیشکش کردند»

(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)

Daniel 2:47

به راستی که خدای شما ...

«حقیقت است که خدای شما ...»

خدای خدایان، خداوند پادشاهان

«بزرگ‌تر از همه خدایان دیگر، و پادشاهی بر تمامی پادشاهان دیگر»

کاشف‌الاسرار [کسی که راز را بر تو آشکار می‌کند]

به ترجمه «کاشف‌اسرار» در کتاب دانیال ۲: ۲۹ نگاه کنید.

قادر بر کشف این راز بوده‌ای

«رازِ خواب من را مکشوف ساخته‌ای»

Daniel 2:48

او را ... حکومت داد

«پادشاه به دانیال حکومت داد [پادشاه دانیال را حاکم کرد]»

Daniel 2:49

شَدْرَک ... میشک ... عَبِدْنَغو

اینها نام‌های بابلیِ سه مرد یهودی بودند که با دانیال به بابِل آورده شده بودند. به ترجمه این اسامی در کتاب دانیال ۱: ۷ نگاه کنید.