¹ کلیسای اَنطاکیه دورون کی سوریه میَأن نَهَه بو چن نفر نبی و معلم ایسَه بود، کی اوشَأنِ نامأن بو: برنابا، شمعون کی معروف بو به نیجر، لوکیوسِ قیروانی، مَناحم کی هیرودیسِ پادشاه اَمرَه پیلَه بوسته بو، و شائول. ² ایتَه روز وختی اَشَأن روزه دَأشتد و دوعا کودَأن دوبود، روح القدس اوشَأنَ بوگوفت:«برنابا و شائولَ مأمور او کاری بوکنید کی من اوشَأنِ رِه در نظر دَأرم» ³ پس همه تَه روزه بیگیفتد و دوعا بوکودد، بازن او دو نفرِ رو دس بنَأد و اوشَأنَ اوسه کودد مأموریت. ⁴ پس اوشَأن کی جی روح القدسِ طرف اوسه بوبُسته بود بوشود بندرِ سلوکیه، و اویَ جَه جی دریا راه بوشود قِبرس. ⁵ و شهرِ سلامیسَ وارد بوبُستد و یهودیانِ کنیسه یانِ دورون خدا کلامَ موعظه کودد، و مَرقُس اوشَأنِ دسیار بو. ⁶ اوشَأن جزیرۀ قبرسِ همۀ شهرانَ بگردستد تا فَأرسد شهرِ «پافُس»، در اویَ اینفر یهودی یَ بربوخوردد کی اونِ نام بو «باریشوعَ»، و ایتَه نبی یه دروغی و جادوگر بو. ⁷ اون قبرسِ فرماندارِ اَمرَه رِفق بو. فرماندار کی اونِ نام «سرگیوس پولس» و آدمِ با فَهم و شعوری بو، برنابا و شائولَ احضار بوکود و بخَأست کی خدا کلامَ بیشتَأوه. ⁸ اما اون جادوگر کی اونِ نام به ترجمه یونانی بوسته «عِلیما» اوشَأنِ اَمرَه مخالفت کوده و وَأنَأشته فرماندار ایمان بأوره. ⁹ در هَ موقع شائول کی دِ اونَ «پولس» دخَأدد و پور جی روح القدس بو، اون مردایَ چپ چپ فَأندرست و بوگوفت: ¹⁰ «ای شیطانِ زَأی، ای بد ذاتِ حیله گر، ای تمامِ خوبیانِ دوشمن، چره خدا مخالفت کودَأنِ جَه دس نکشی؟ ¹¹ پس بدَأن کی هَسَه خدا دس ترَه زنه و تو کورَ بی و تا مدتی آفتابَ نِتَأنی دِئِن» هو لحظه دونیا اونِ چومِ جَه تیره و تار بوبُست و دِ نِتَأنسته چیزی یَ بیدینه و اینفرِ دونبال گردسته تا اونِ دسَ بیگیره و راهَ اونَ نیشان بده. ¹² وختی فرماندار اَ ماجرایَ بیده، ایمان بأورد، چره کی جی تعالیمی کی دربارۀ خداوند دَئِد حیرت بوکوده بو. ¹³ بعدِ اَ ماجرا پولس و اونِ همراهان جی دریا راه از شهرِ پافُس بوشود شهرِ پِرجِۀ پامفیلیه. در اویَ مَرقُس اوشَأنِ جَه سیوایَ بوست و وَأگردست اورشلیم. ¹⁴ اوشَأن پِرجه جَه بوگوذشتد و فَأرسد شهرِ اَنطاکیه یَ، کی ایالتِ پیسیدیه میَأن نَهه. در اویَ شنبه روزِ رِه بوشود کنیسه و بینیشتد. ¹⁵ بعدِ اینکی تورات و صُحَفِ اَنبیایَ تلاوت بوکودد، کنیسه رهبرأن اَشَأنِ ورجَه نفر اوسه کودد و بوگوفتد:«برأرَأن، اگر پیامِ نصیحت آمیزی دَأرید، مردمِ رِه بوگوئید» ¹⁶ پولس ویریشت و خو دسِ اَمرَه ایشاره بوکود کی ساکت بِئسِد، بازن بوگوفت:«ای اسرائیلِ مردَأکان، و ای غیرِ یهودیانی کی خدا جَه ترسید، گوش بوکونید، ¹⁷ قؤمِ اسرائیلِ خدا، اَمی پئرانَ انتخاب بوکود و اون موقعی کی سرزمینِ مصرِ جَه غُربتِ میَأن زندگی کودد اوشَأنَ سربلندَ کود و اوشَأنِ جَه ایتَه پیلدانه قؤم چَأکود، و خو دسَ درازَ کود و قدرتِ عظیمِ اَمرَه اوشَأنَ جی مصر بیرون بأورد، ¹⁸ و چهل سال بیابانِ میأن اوشَأنَ تحمل بوکود. ¹⁹ اون هفتَ قؤمَ کی کنعانِ میَأن زندگی کودد نابودَ کود و اوشَأنِ سرزمینَ به خودشِ قؤمِ به عنوان میراث فأدَه. ²⁰ همۀ اَ اُمور حدود چهارصد و پنجاه سال طول بِکِشه. بازن تا سَموئیلِ پیغمبرِ موقع، خدا داورانَ اوشَأنَ فَأدَه. ²¹ اونموقع قؤم بخَأستد کی خوشَأنِ رِه پادشاه بدَأرد و خدا شائول قیسِ پسرَه کی جی طایفه بنیامین بو اوشَأنِ رِه منصوب بوکود کی چهل سال اوشَأنِ رو حکومت بوکود. ²² بازن اونَ برکنارَ کود و اونِ جا داوودَ انتخاب بوکود تا اوشَأنِ پادشاه بیبِه، و دربارۀ اون اَطو شهادت بدَه:«داوود یَسا پسر می دیله پسنده، اون کسیه کی هر چی بخَأیم انجام دهه» ²³ و هَ مردِ نسلِ جَه خدا بر طبقِ اون وعده ای کی بدَه بو، نجات دهنده ای اسرائیلِ رِه اوسَه کود. ²⁴ ولی قبلِ اینکی اون بأیه یحیایِ پیغمبر موعظه کوده کی لازمه هر کس توبه بوکونه و تعمید بیگیره و خدا طرف وَأگرده. ²⁵ وختی یحیی خو خدمتَ تومامَ کود بوگوفت:«من اون کسی کی شومَأن خیال کونید نییِم، ولی بعدِ من کسی اَیِه کی من لایقِ اونِ نییِم کی اونِ پاپوشِ بندَ وَأکونم» ²⁶ ای برَأرأن، ای ابراهیمِ زَأکأن و ای غیریهودیانِ خداترسی کی اَیَ ایسَه اید، اَ نجاتِ پیام اَمرِه اوسه بوبُست. ²⁷ اورشلیمِ مردم و اوشَأنِ رهبران عیسی یَ نشناختد، ولی اونِ محکوم کودَأنِ اَمرَه، پیغمبرأنِ پیشگویی یَ کی هر شنبه روز کنیسه یانِ دورون تلاوت به یَ به اَنجام برسَأنِد. ²⁸ با اَنکی اوشَأن هیچ علتی پیدا نوکودد کی اونِ مُجازات مرگ بیبِه، ولی بازم پیلاطُسِ جَه بخَأستد کی اونَ بوکوشه. ²⁹ وختی همه چیَه کی دربارۀ اون بینیویشته بوبُسته بویَ انجام بدَأد، اونَ جی صلیب بیجیر بأوردد و قبر بوکودد. ³⁰ ولی خدا اونَ مردَن پسِ رِه جی مُرده یان زندَه کود. ³¹ و اوشَأنی کی اونِ اَمرَه از جلیل بأمو بود اورشلیم، روزایِ زیادی اونَ بیدد و هَسَه اَمی قؤمِ ورجَه اونِ شاهداند. ³² اَمَأنم شمرَه اعلام کونیم کی اونچی کی خدا اَمی پئرَأنَ وعده بدَه بو ³³ هَسَه و در اَمی زمان عیسی زنده کودَأنِ اَمرَه اون وعده یَ وفا بوکود. هوطویی کی مزمورِ دومِ میَأن بینیویشته بوبُسته؛ تو می پسری، ایمروز من تی پئر بوبُستم. ³⁴ و خدا اونَ جی مُرده یان زندَه کود تا هیچموقع اونِ بدن فاسدَ نیبه، هوطو کی بینیویشته بوبُسته؛ من اون برکتای مُقدس و قابلِ اطمینانی کی داوودَ وَعده بدَه بومَ، ترَه فَأدم. ³⁵ و ایته جای دیگر بفرماسته؛ تو راضی نیبی کی تی بندۀ اَمینِ بدن، فاسد بیبِه. ³⁶ ولی داوود کی طبقِ خدا اِراده خو دورِه مردمَ خدمت بوکود، بمرد و خو اَجدادَ مُلحَق بوبُست و اونِ بدن فاسدَ بوست. ³⁷ ولی اون کسی کی خدا اونَ زندَه کود هیچموقع اونِ بدن فاسدَ نوبوست. ³⁸ ای برَأرَأن، بدَأنید کی مژدۀ آمرزش گوناهان بواسطۀ عیسی مسیح شمرَه اعلام بوبُستأن دره، ³⁹ هَسَه هر کی ایمان بأوره، بواسطۀ اون بی گوناه به حیساب اَیه، کاری کی بواسطۀ موسی شریعت نِتَأنستید اَنجام بدید. ⁴⁰ پس مراقب بیبید کی پیغمبرَأنِ اَ نیویشته دربارۀ شومَأن صادق نیبه کی گویه؛ ⁴¹ فَأندرید ای کسانی کی مسخره کودید، حیرت بوکونید و نابودَ بید، چره کی شیمی روزگارِ میَأن کاری کونم کی اگر کسی اونَ شمرِه تعریفم بوکونه، بازم باور نوکونید» ⁴² وختی پولس و برنابا جی کنیسه بیرون شوئون دوبود، مردم اوشَأنِ جَه خَأستد کی بازم شنبۀ آینده بأید و در اَن باره اوشَأنِ اَمرَه گب بزند. ⁴³ وختی جلسه تومامَ بوست و همه کنسیه جَه بوشود بیرون، خیلی جی یهودیان و اَشخاص خداترسی کی یهودی بوبُسته بود، پولس و برنابا دونبال راه دکفتد، اون دو نفرم اوشَأنِ اَمرَه گب زَده و اوشَأنَ تشویق کودد کی خدا فیضِ میَأن اُستوار بوبود. ⁴⁴ شنبۀ بعدی شَه گوفتَأن همۀ او شهرِ مردم بأمود تا خدا پیامَ بیشتَأود. ⁴⁵ اما یهودیان کی جماعتَ بیدد، حسودی بوکودد و هر چی کی پولس گوفته اوشَأن مخالفت کودد و گوفتد اَطو نیه و اونَ فُحش دَئِد و بدوبیراه گوفتد. ⁴⁶ اونموقع پولس و برنابا شهامتِ اَمرَه بوگوفتد:«لازم بو کی خدا کلام پیشتر جی همه شمرِه اِعلام بیبِه، ولی چون شومَأن اونَ ردَ کودید و خودتانَ لایقِ حیاتِ اَبدی نَدَأنستید، بدَأنید کی اَمَأن جی اَن پس غیرِ یهودیانِ ورجَه شیم، ⁴⁷ چره کی خدا اَطو فرمایه؛ من ترَه نوری چَأکودم همۀ اُمتانِ رِه، تا تمامِ دونیا نجات پیدا کوند» ⁴⁸ وختی غیرِ یهودیان اَنَ بیشتَأوستد شادمان بوبُستد و خدا کلامِ جَه تعریف بوکودد، و کسانی کی حیاتِ جاودانی دریافت کودَأنِ رِه تعیین بوبُسته بود، ایمان بأوردد. ⁴⁹ و اَطو خدا کلام در همۀ او سرزمین منتشرَ بوست. ⁵⁰ ولی یهودیان زنانی کی یهودی بوبُسته بود و نفوذ دَأشتد و شهرِ خیلی از پیله کسانَ بر علیه پولس و برنابا تحریک بوکودد، اوشَأنم پولس و برنابایَ اذیت و آزار بوکودد و جی شهر بیرون تَأوَأدد. ⁵¹ ولی اَ دو نفر به نشانۀ اعتراض خوشَأنِ پا خاکَ فلاشانِد و جی اویَ بوشود به شهرِ قونیه. ⁵² و اما کسانی کی اوشَأنِ پیغامِ اَمرَه ایمان بأورده بود، شادمان بود و روح القدسِ جَه پوره بوسته بود.